EN 60335-2-5:2015+A11:2019 standardı, ev ve benzeri yerlerde kullanılan bulaşık makinelerinin elektrik güvenliği, su yalıtımı, ısıtıcı koruması ve mekanik dayanıklılık gerekliliklerini belirler. LVD 2014/35/AB kapsamında CE belgelendirme sürecinde zorunludur. EN IEC 60335-1 ile birlikte okunur; 2-5 bu cihaz sınıfına özel ek ve değiştirilmiş kuralları içerir.
Standart künyesi
| Standart kodu (Güncel CENELEC baskısı) | EN 60335-2-5:2015+A11:2019+A1:2020 |
| LVD harmonize listesinde (Resmi Gazete’de cited versiyon) | EN 60335-2-5:2015+A11:2019 |
| İlgili direktifler / tüzükler | LVD 2014/35/AB EMC 2014/30/AB Ecodesign (AB) 2019/2022 Enerji Etiketi (AB) 2019/2017 RoHS 2011/65/AB WEEE 2012/19/AB |
| Kapsam | Ev tipi bulaşık makineleri (12 kişilik standart yük ve altı) |
Not: Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde (LVD 2014/35/AB harmonize listesi) henüz güncel CENELEC baskısı işlenmediğinden, “presumption of conformity” (uygunluk varsayımı) hâlâ önceki baskı üzerinden sağlanır. Pratik olarak piyasa yeni baskıyı kullanmaktadır.
CE belgelendirmenin 5 ana aşaması — soldan sağa süreç akışı
Bulaşık makineleri neden EN 60335-2-5 kapsamındadır?
Bulaşık makinesi, ev ortamında suyun, elektriğin ve yüksek sıcaklığın aynı kabin içinde bulunduğu ender cihazlardan biridir. Her döngüde yaklaşık 10–15 litre su ısıtılır (65°C–75°C), basınçlı pompalarla püskürtülür, drenaja tahliye edilir. Eş zamanlı olarak elektronik kontrol kartı, ısıtıcı, dolaşım motoru, boşaltma pompası, valf ve NTC sensörler çalışır. Bu kombinasyonun herhangi bir noktasındaki yalıtım hatası elektrik çarpmasına, ısıtıcı kısa devresi ciddi yangına yol açabilir.
Standardın ana odağı üç noktada toplanır: (1) su yalıtımı ve taşma koruması — herhangi bir hortum patlaması veya valf sızıntısında elektrik aksamına su ulaşmamalı; (2) ısıtıcı güvenliği — kuru çalışma durumunda ısıtıcının patlamaması ve yangın başlatmaması; (3) kapak kilidi ve çocuk güvenliği — yıkama sırasında kapı açılması engellenir, erken açılmada sıcak buhar çıkışı kontrol edilir.
Özellikle taşma koruması (Aquastop veya eşdeğer çift-cidarlı hortum) son 15 yılda neredeyse tüm üreticilerin benimsediği bir güvenlik özelliğidir. EN 60335-2-5 doğrudan “Aquastop” ismini kullanmaz, ancak hortum patlaması + taşma senaryosunda cihazın güvenli kalmasını şart koşar.
EN 60335-2-5 kapsamı
- Bağımsız (solo) ev tipi bulaşık makineleri
- Ankastre (built-in) modeller
- Tezgah üstü mini bulaşık makineleri
- Çift tamburlu / çift bölmeli modeller
- Sıcak su bağlantılı modeller (hot-fill)
- Wi-Fi / IoT kontrolü olan “akıllı” modeller (radyo modülü için RED eklenir)
Kapsam dışı
- Ticari bulaşık makineleri (restoran, kafeterya): EN 60335-2-58’e gider.
- Endüstriyel tünel bulaşık sistemleri: Ayrı makine güvenliği standartları.
- Medikal yıkayıcı-dezenfektörler: EN ISO 15883 serisine gider.
EN 60335-1 ile ilişki
EN 60335-1’in topraklama, yalıtım, IP koruma, kablo gerilim dayanımı ve anormal çalışma bölümleri uygulanır. 2-5 ek olarak su testleri, kapak mekanizması, ısıtıcı kuru çalışma koruması ve boşaltma pompası güvenliği için özel maddeler koyar. Üretici her iki standardın tam test bataryasından geçmek zorundadır.
Bulaşık makinelerine özel gereklilikler (2-5 eklentileri)
- Madde 15.101 — Taşma koruması: Besleme hortumu patladığında veya iç valf sızdırdığında cihaz elektriksel olarak güvenli kalmalı, mutfak zeminine >0.5 L su tahliye etmemelidir (zorunlu float/aquastop sensörü).
- Madde 19.101 — Isıtıcı kuru çalışma: Pompa arızası nedeniyle suyun ısıtıcı üzerinden geçmemesi durumunda ısıtıcı en geç 3 dakika içinde kesilmelidir. Sargı sıcaklığı 550°C’yi geçmemelidir.
- Madde 22.101 — Kapak kilidi: Program çalışırken kapı açılamamalı. Erken açılırsa sıcak buhar fıskiyesi kullanıcıyı yakmamalıdır (iç basınç kontrolü).
- Madde 22.105 — Çocuk kilidi: Kullanıcı arayüzünde 2 saniyelik basılı tutma veya çift tuş kombinasyonu ile program başlatma (standardın “güçlü tavsiyesi”, bazı AB ülkelerinde zorunlu).
- Madde 22.107 — Boşaltma pompası tıkanıklığı: Yabancı cisim (kaşık, peçete) pompaya girdiğinde motor 30 sn içinde durmalı, termal koruma yanmamalıdır.
- Madde 25.14 — Besleme hortumu basınç testi: Hortum 12 bar’da 1 dakika patlama testinden geçmeli (normal su basıncı 3-6 bar, 2× güvenlik payı).
Test süreci
- Yapısal kontroller: Sınıf I (topraklamalı), IP seviyesi IPX4 (kapı açıkken iç), IPX1 (dış gövde).
- Elektriksel testler: Dielektrik dayanım 3000-3750 V, yalıtım direnci >2 MΩ, kaçak akım testi (hem kuru hem ıslak).
- Termal testler: Nominal en sıcak program (70-75°C) + kısaltılmış program + yoğun program — ısıtıcı sıcaklık sınırları, dış gövde temas noktaları.
- Su testleri: Hortum patlaması senaryosu, Aquastop fonksiyon testi, taşma sensörü tetikleme, kapı açık yıkama denemesi.
- Mekanik testler: Kapı menteşesi 50.000 açma-kapama, sepet rayları yük testi (12 kg), kapak kilidi 100.000 döngü.
- Anormal çalışma: Isıtıcı kuru, pompa tıkalı, drenaj tıkalı, kapı açık-motor zorlanması.
- EMC: EN 55014-1 + EN 55014-2, IoT modülü varsa EN 301 489.
- Enerji Etiketi: EN 60436 (performans) + AB etiket hesaplaması.
CE belgelendirme süreci
- Teknik dosya: Ürün resmi + patlatılmış çizim, elektrik şeması, hidrolik şema, ısıtıcı spec, motor/pompa spec, kontrol kartı, PCB layout + malzeme (FR-4, UL 94 V-0 zorunlu), güvenlik sensörü konfigürasyonu, kullanıcı ve kurulum kılavuzu.
- Akredite lab testi: EN 60335-1 + EN 60335-2-5 + EMC + EN 60436 (enerji performansı).
- Ecodesign (AB) 2019/2022: Su tüketimi, enerji tüketimi, minimum onarılabilirlik süresi (7 yıl parça bulunabilirliği).
- Enerji Etiketi (AB) 2019/2017: A-G skalasında AB etiket zorunlu; kW·h / döngü, L / döngü, gürültü dB(A) bilgileri.
- Risk analizi: Su-elektrik kesişimi için özel risk değerlendirmesi önerilir.
- DoC + CE + 10 yıl teknik dosya + kullanıcı kılavuzunda AB resmi dilleri.
Sıkça sorulan sorular
Standart “Aquastop” markasını zorunlu tutmaz, ama hortum patladığında veya cihazın altı sular altında kaldığında elektriksel güvenliğin sağlanmasını şart koşar. Pratikte bu kural, çift cidarlı hortum + float switch kombinasyonuyla (ki pazar bu kombinasyona Aquastop der) karşılanır. Tek cidarlı hortumla sertifika geçmek imkansıza yakındır.
2021’den itibaren AB enerji etiketi sıfırlandı — eski A+++ seviyesi yeni A’ya kaymadı, skala yeniden ölçeklendi. Yeni A’ya girmek, eski A+++’tan belirgin ölçüde daha zor. Üretici çoğu eski A+++ modelini yeni sistemde C veya D seviyesinde görür; bu eksik tasarım değil, yeni ölçüm yönteminin daha sıkı olmasıdır.
Evet — kapasite veya boyut fark etmez. 4-6 kişilik mini modeller de EN 60335-2-5 tam kapsamındadır. Mini modellerde su bağlantısı yerine entegre hazne kullanılıyorsa taşma koruması hazne sızdırmazlığına uyarlanır.
Ana gövde testi aynı, ancak ankastre modellerde ek olarak “gömülü kurulum ısıl yük testi” vardır: cihaz tipik mutfak dolabı içine monte edilmiş haliyle test edilir, çevresel ısı tutulumu ölçülür (ısıtıcının dolap panelini tutuşturma riski). Solo modellerde bu test yoktur.
Wi-Fi modülü için RED 2014/53/AB uygulanır: EN 300 328 (2.4 GHz emisyon), EN 301 489 (EMC), EN 62311 (insan maruziyeti). Ayrıca siber güvenlik için EN 18031-1 (RED delegated act 2022/30) 2025 Ağustos’tan itibaren zorunludur.
Standart doğrudan konformal kaplama (conformal coating) dikte etmez. Ancak PCB UL 94 V-0 sertifikalı olmalı, nemli ortam dayanımı gerekir. Üreticilerin büyük çoğunluğu PCB’ye akrilik veya silikon bazlı konformal kaplama uygular — bu hem nem hem yangın güvenliğinin birleşik çözümüdür.
Zorunlu değil. AutoOpen (kurutma verimliliği için) bazı üretici modellerinde bulunur; standart bu mekanizmanın güvenli çalışmasını şart koşar (kapının kullanıcıya çarpmaması, 20 cm’den fazla açmaması). AutoOpen olmayan modellerde de standart tam karşılanabilir.
İlgili standartlar ve yönetmelikler
- EN IEC 60335-1 (ana rehber)
- LVD 2014/35/AB
- EN 60436 — Bulaşık makinesi performans ölçümü
- Ecodesign (AB) 2019/2022 — minimum verimlilik + onarılabilirlik
- Enerji Etiketi (AB) 2019/2017 — AB etiket kuralları
- EN 55014-1 + EN 55014-2 — EMC
- RED 2014/53/AB — Wi-Fi modelleri için
- EN 60335-2-7 — Çamaşır makineleri (kardeş standart)
Bulaşık makinesi CE belgelendirme desteği
Bulaşık makinesi üretiyor veya ithal ediyorsanız, EN 60335-2-5 test dosyası hazırlığı, taşma koruması/Aquastop test senaryoları, enerji etiketi ve ecodesign uyumluluğu, akıllı modeller için RED + siber güvenlik ek modülleri konusunda tam CE danışmanlığı sağlıyoruz.
Ürün uygunluk değerlendirmesinden teknik dosyaya kadar uçtan uca destek.
Resmî kaynaklar
Bu standardın atıfta bulunduğu Avrupa direktifleri ve standardizasyon kuruluşları: