REACH Tüzüğü ve KKDİK Yönetmeliği nedir? Kayıt ve izin süreci

REACH Tüzüğü ve KKDİK Yönetmeliği aynı mantıkla çalışan ama birbirinden ayrı iki mevzuattır. REACH, (AT) 1907/2006 sayılı Avrupa Birliği Tüzüğü’dür; KKDİK ise Türkiye’nin REACH’i örnek alarak hazırladığı yönetmeliktir. İkisi de kimyasalların kaydını, değerlendirilmesini, iznini ve kısıtlanmasını düzenler. Hangisine tabi olduğunuz, ürünü hangi pazarda ürettiğinize, ithal ettiğinize ya da sattığınıza göre belirlenir.

REACH ve KKDİK uyumu için CE Danışmanı’na başvurun; tüm süreci tek elden yürütürüz.

REACH nedir?

REACH; kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması anlamına gelen İngilizce ifadenin kısaltmasıdır. Tüzük 1 Haziran 2007’de yürürlüğe girmiştir. Amaçları insan sağlığının ve çevrenin yüksek düzeyde korunması, maddelerin tehlikelerini değerlendirmede alternatif yöntemlerin yaygınlaşması ve kimya sanayisinin rekabet gücüdür. REACH bir standart ya da direktif değil, AB üyesi ülkelerde doğrudan uygulanan bir tüzüktür. Kayıtlar Avrupa Kimyasallar Ajansı’na (ECHA) yapılır.

KKDİK nedir?

KKDİK, Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması Hakkında Yönetmelik’in kısaltmasıdır. 23 Haziran 2017 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Yönetmeliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yürütür; kayıtlar Bakanlığın Kimyasal Kayıt Sistemi (KKS) üzerinden yapılır.

REACH ile KKDİK arasındaki fark

AB’de yapılan REACH kaydı Türkiye’de, KKDİK kaydı da AB’de geçerli değildir. Kaydı yapılmayan maddeler Türkiye’de üretilemez, ithal edilemez ve piyasaya arz edilemez.

Hangi kimyasallar kayıt ettirilmeli?

Mevzuat; kendi hâlindeki, karışım içindeki ve eşya içindeki kimyasal maddelere uygulanır. Yılda 1 ton ve üzerinde üretilen ya da ithal edilen madde kaydedilir. Kapsam dışında kalanlar:

• Radyoaktif maddeler
• İşlem görmemek kaydıyla gümrük gözetimindeki, geçici depolamadaki, serbest bölgedeki ya da transit maddeler
• İzole edilmeyen ara maddeler
• Tehlikeli maddelerin demiryolu, karayolu, iç su yolu, deniz ya da hava yoluyla taşınması
• Atıklar
• Savunma amacıyla muaf tutulan maddeler

Kimler kayıt yaptırır?

• Maddeyi kendi hâlinde üreten ve ithal edenler
• Maddeyi karışım içinde üreten ve ithal edenler
• Maddenin eşyadan kasıtlı olarak salındığı durumlarda eşya üreticileri ve ithalatçıları
• Pazar dışındaki üretici, formülatör ya da eşya üreticisinin atadığı tek temsilci

AB dışındaki bir firma REACH kaydını kendisi yapamaz. AB’ye ihracat yapan Türk firması için iki yol vardır: kaydı her AB ithalatçısına bırakmak ya da AB’de yerleşik bir tek temsilci atamak.

Kayıt için gerekli belgeler ve bilgiler

Kayıt için bir teknik dosya hazırlanır:

• Üreticinin ya da ithalatçının kimliği
• Maddenin kimliği
• Üretim ve tanımlanmış kullanımlar hakkında bilgi
• Sınıflandırma ve etiketleme
• Güvenli kullanım rehberi
• Tonaj aralığının gerektirdiği çalışmaların özetleri
• Gerektiğinde test önerileri
• 1 ile 10 ton arasında maruz kalmaya ilişkin bilgi

Kimyasal güvenlik raporu

Yılda 10 ton ve üzerinde kaydedilen maddeler için kimyasal güvenlik değerlendirmesi yapılır ve kimyasal güvenlik raporuna yazılır. KKDİK’te bu değerlendirmenin belgelendirilmiş kimyasal değerlendirme uzmanınca hazırlanması aranır; REACH’te böyle bir şart yoktur.

Ortak kayıt nedir?

Kayıt “tek madde, tek kayıt” ilkesine dayanır. Aynı maddeyi kaydettiren firmalar birlikte başvurur; ortak verileri lider kayıt ettiren sunar.

Değerlendirme, izin ve kısıtlama

• Değerlendirme: Test önerileri ve kayıt dosyaları incelenir, endişe yaratan maddeler değerlendirilir.
• İzin: İzin listesine alınan yüksek önem arz eden maddeler, yalnız izin verilen kullanımlar için kullanılabilir ve piyasaya arz edilebilir.
• Kısıtlama: Bazı maddelerin üretimi, piyasaya arzı ya da kullanımı belirli şartlarla sınırlandırılır ya da yasaklanır.

İzin başvurusu nasıl yapılır?

Üreticiler, ithalatçılar ve alt kullanıcılar tek başına ya da birlikte, bir ya da birkaç kullanım için başvurabilir. REACH’te başvuru ECHA’ya, KKDİK’te Bakanlığın Kimyasal Kayıt Sistemi’ne yapılır. Başvuruda şunlar bulunur:

• Maddenin ve başvuranın kimliği
• İzin istenen kullanımlar
• Kimyasal güvenlik raporu
• Alternatiflerin analizi
• Uygun alternatif varsa ikame planı

Güvenlik bilgi formu

Tehlikeli olarak sınıflandırılan madde ya da karışımın tedarikçisi, alıcıya güvenlik bilgi formu verir. Form kâğıt üzerinde ya da elektronik olarak, bedel alınmadan ve ürünün piyasaya arz edildiği ülkenin resmî dilinde sunulur; Türkiye’de Türkçe hazırlanır. Form güncellendiğinde yeni sürüm, son 12 ay içinde ürün verilen tüm alıcılara gönderilir. Kayıttan sonra forma kayıt numarası yazılır.

REACH ve RoHS

Elektrikli ve elektronik eşyada REACH, RoHS Yönetmeliği (2011/65/EU) ile birlikte uygulanır. RoHS on belirli maddeyi sınırlar: kurşun, kadmiyum, cıva, altı değerlikli krom, PBB, PBDE ve dört ftalat. REACH daha geniştir ve tüm maddeleri kapsar. Gıdayla temas eden ürünlerde ayrıca gıda ile temas uygunluğu değerlendirilir.

Firmalar ilk adımda ne yapabilir?

1. Envanterdeki tüm maddeleri listeleyin: kendi hâlinde, karışım içinde ve eşya içinde.
2. Hangilerinin kapsamda olduğunu ve tonajını belirleyin.
3. Her madde için tedarik zincirindeki rolünüzü netleştirin: üretici, ithalatçı, alt kullanıcı ya da dağıtıcı.
4. Sattığınız pazara göre REACH, KKDİK ya da ikisinin birden geçerli olduğunu belirleyin.

Ne kadar sürer?

Süre; madde sayısına, tonaj aralığına ve mevcut verilerin yeterliliğine göre değişir. Ürün bilgilerinizle birlikte size net bir takvim veririz.